Pa prostu / Па-просту

  • Płacz zwanoŭ

    23. Zabytaja tragedia kala Krynak (1)

    U viosaczcy Trejgli niedaloka Krynak za sanacji żyli bahatyja haspadare Jurczeni, jakija mieli 23 ha ziamli. „Bahatyroŭ” u czerwcu 1941 r. enkavudzisty vyvieźli na Sibir (viarnulisa ŭ 1946 r.). Z hetaj pryczyny pośle pajszła ŭ vioscy i vakolicy nizhoda. Syn „kułakoŭ” Edzik za sanacji byŭ…ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Po pudlaśki / По-пудляські

  • Kinoman

    11. Jabłyka i pomarančy

    Knižki i filmy podôbny do jabłyk i pomarančuv. Odny i druhi naležat do ovocuv, ale smakujut preč po-raznomu. (Steven King) To było tohdy, jak ja brontavsie hołodny po Krystijaniji, siêtum divovidnum miêsti, kotoroho čołoviêk ne pokine, poka vono ne nakłade na joho svojoji pôznaki… Siêty… ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

RSS і Facebook

Каментар

Не такім павінна было быць задзіночанне беларускага народа

2021 год у Беларусі быў абвешчаны Годам народнага адзінства. Дэкрэтам Аляксандра Лукашэнкі быў устаноўлены яшчэ і Дзень народнага адзінства – 17 верасня як чарговае дзяржаўнае свята ў краіне, у гадавіну прылучэння Заходняй Беларусі да БССР. Гэта дата ў нашай гісторыі даволі неадназначная.

17 верасня 1939 г. савецкія войскі ўварваліся ў Польшчу, на якую з захаду два тыдні раней напала гітлераўская Германія. У выніку трактату Рыбентроп-Молатаў заходняя мяжа Сасвецкага Саюза была устаноўлена ажно за Ломжай.

З нагоды 72-ой гадавіны гэтай падзеі ў „Мінск-Арэне” адбыўся форум „Сімвал адзінства”, прымеркаваны да Дня народнага адзінства. Аляксандр Лукашэнка ў сваёй прамове прыгадаў прыгнёт санацыйнай Польшчай беларусаў у Заходняй Беларусі. Згадаў, што пасля 17 верасня 1939 г. „за кароткі час у заходніх абласцях людзі атрымалі бясплатнае медыцынскае абслугоўванне, пачалі работу амаль 6 тыс. школ, адкрыліся нацыянальныя ВНУ і тэатры, будаваліся новыя фабрыкі і заводы. Ва ўсіх абласных гарадах і райцэнтрах з’явіліся беларускія газеты і часопісы”.

Але як было на самай справе, добра ведаем. Аб’яднаныя беларусы пры савецкай уладзе у наступных дзесяцігоддзях трацілі айчынную мову, губілі веру і сапраўднае гістарычнае аблічча свайго народу. Хаця, на шчасце, не ўсё яшчэ да канца страчанае.

Мы, беларусы на Беласточчыне, сапраўды пасля 17 верасня 1939 г. набылі большыя грамадзянскія правы чымсьці мелі пры „панскай” Польшчы, але ў выніку шмат і запакутавалі. Хаця б цяжкім жыццём у калгасах. Сталінскія дэпартацыі ў Сібір не абмінулі і некаторых беларусаў з Падляшша.

Той кароткі перыяд пры саветах меў для нас трагічныя паслядоўнасці. Тых, якіх „чырвоная” ўлада ўзяла на працу ў новых установах, настаўнікаў у школах, нават звычайных сторажаў ці назначаных салтысоў і членаў сельсаветаў у вёсках душылі спачатку немцы разам з палякамі з дапаможнай паліцыі, а пасля вайны „акоўцы”. Тыя і тыя не разбіраючыся лічылі іх камуністамі. Таму ад страху паўцякалі з сем’ямі на ўсход як рэпатрыянты. І гэта таксама быў вынік савецкай улады ў 1939-41 г.г.

Аляксандр Лукашэнка ў сваёй прамове згадаў яшчэ пра Беласточчыну і Віленшчыну як беларускія землі. – Але мы пра гэта ўжо не гаворым, – сказаў.

Бо і што тут гаварыць? Нас – беларусаў на Беласточчыне такія словы з яго вуснаў толькі бянтэжаць. Для пачуцця духоўных сувязей з народам у Беларусі дзяржаўная мяжа перашкаджае не так як антыбеларускі і недэмакратычны курс рэжыму ў Мінску, пабудаваны на жорсткай савецкай традыцыі.

Юрка Хмялеўскі

Пакінуць адказ

Ваш адрас электроннай пошты не будзе апублікаваны.

Календарыюм

Гадоў таму

  • ў чэрвені

    530 – 1494 г. – атрыманьне горадам Высокае самакіраваньня паводле магдэбургскага права. 220 – 1.06.1804 г. у Наваспаскім на Смаленшчыне нар. Міхал Глінка, кампазітар, заснавальнік рускай клясычнай музыкі. Найбольш вядомыя яго творы: оперы „Жыцьцё за цара” (1836), „Руслан і Людміла” …ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Календарыюм / Kalendarium

Сёньня

  • (99) – 25.06.1925 г. быў заснаваны ў польскім Сойме новы пасольскі клюб пад назовам Беларуская Сялянска-Работніцкая Грамада.. Клюб даў пачатак партыі ды аграмаднаму грамадзкаму руху.
  • (32) – 25.06.1992 г. Ваяводзкі суд у Беластоку зарэгістраваў Праграмную Раду тыднёвіка „Ніва” (выдаўца тыднёвіка Беларусаў у Польшчы „Ніва”), у якую ўвайшлі прадстаўнікі Беларускага Аб’яднаньня Студэнтаў, Беларускага Літаратурнага Аб’яднаньня „Белавежа”, Беларускага Дэмакратычнага Аб’яднаньня, Асацыяцыі Беларускіх Журналістаў і Зьвязу Беларускай Моладзі.

Новы нумар / Novy numer

Папярэднія нумары

Усе правы абаронены; 2024 Czasopis