Pa prostu / Па-просту

  • Płacz zwanoŭ

    21. Samaabarona i śmierć Żyda Berszki (1)

    Vielkija Aziarania, szto ŭ hminie Krynki, za Niemcami vielmi ciarpieli ad partyzantaŭ, usiakaj maści bandytaŭ i zładziejaŭ. Dajszło da taho, sztu ludzi zarhanizawali tut samaabaronu...ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Po pudlaśki / По-пудляські

  • Kinoman

    7. Moja klasa

    Časom lepi vtečy z lekciji v školi i poveselitisie z kolegami, bo teper, koli ja ohladajusie nazad, moju vsmiêsku vyklikajut ne škôlny ociênki, a vspominki. P. J. Abdul Kalam) U 1970-ch liêtach u Liceji nr 9 u Hajnuvci byli štyry rumnobiêžny klasy po pryblizno 30…ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

RSS і Facebook

Дзённік рэдактара

21 чэрвеня 2023 г.

На праваслаўных могілках на Выгодзе ў Беластоку пахавалі сёння Міхася Хмялеўскага, вядомага беларускага дзеяча, майго земляка ды далёкага сваяка. Памёр два дні раней, праз тыдзень яму споўнілася б 98 гадоў. 

Міхась Хмялеўскі – легендарная асоба ў нашым асяроддзі. Вядомы быў найперш як журналіст „Нівы”, у якой працаваў з моманту заснавання тыднёвіка ў 1956 г. да выхаду на пенсію ў 1988 г. Быў актыўным дзеячам Беларускага грамадска-культурнага таварыства, у міжчасе таксама старшынёй арганізацыі.

Нарадзіўся 26 чэрвеня 1925 г. у маім Паўднёвым Востраве каля Крынак. Быў з таго, што і я роду, які ў нашай вёсцы асеў на пачатку XIX ст. Калі пасля шматгадовых даследаванняў нядаўна разрысаваў я ўрэшце сваё радаслоўнае дрэва, атрымалася, што мы – вельмі далёкія сваякі. Тым не менш сямейныя карані дзядзькі Міхася выходзяць з майго панадворка, так як і ўсіх Хмялеўскіх з Вострава. У свой час быў гэта надта шматлюдны адзін з трох найболшых родаў у вёсцы.

Дзядзька Міхась як усё даваеннае сялянскае пакаленне беларусаў меў цяжкое дзяцінства і нелёгкую моладасць. Асабліва драматычныя хвіліны пражыў падчас нямецкай акупацыі, калі гітлераўцы ледзь яго не застрэлілі. Пасля вайны пайшоў вучыцца спачатку ў гімназію ў Беластоку, затым у Варшаву. Як выпускнік аддзялення журналістыкі Ленінградскага ўніверсітэта быў першым з нашай вёскі, хто набыў вышэйшую адукацыю.

Міхась Хмялеўскі (1925-2023) Фота Юркі Хмялеўскага (з 2013 г.)
Міхась Хмялеўскі (1925-2023)
Фота Юркі Хмялеўскага (з 2013 г.)

Дзядзьку Міхася я ведаў з самога дзяцінства. Ён калі толькі мог, наведваў сваіх бацькоў у Востраве. У палове сямідзесятых гадоў зрабіў мне здымак як выдатнага вучня нашай пачатковай школы і надрукаваў яго ў „Зорцы”. Гэтую памятку захоўваю да сёння.

Нашы шляхі сышліся на пачатку дзевяностых гадоў у „Ніве”. Дзяцька Міхась, хаця быў тады ўжо на пенсіі, надалей заходзіў у рэдакцыю, а па-суседску свой пакойчык меў тады „Часопіс”. У 1995 г. звярстаў я кніжку „І так бывала” з падборкай яго тэкстаў з „Нівы”.

Увесь час сустракаліся мы на фэстах БГКТ і штогадовых аглядах беларускай песні ў Беластоку. Апошні раз бачыліся бадай пяць гадоў таму.

Міхась Хмялеўскі ў адносінах да іншых заўсёды быў сардэчным і ветлівым. Свой дэвіз змясціў ва ўступе да кніжкі „І так бывала”:

Жыццё прыгожае. І трэба яго пражыць прыгожа, адкінуўшы зайздрасць, злосць, крывадушнасць, хлуслівасць, жорсткасць…

Светлая памяць…

Юрка Хмялеўскі

Пакінуць адказ

Ваш адрас электроннай пошты не будзе апублікаваны.

Календарыюм

Гадоў таму

  • у лютым

    185 – 12 (24).02.1839 г. быў скліканы сабор вуніяцкай царквы, які прыняў рашэньне пра яе далучэньне да праваслаўнай царквы. Каля 1,5 мільёна вернікаў (на беларускіх землях) было далучана да праваслаўя, частка з вуніятаў стала рыма-католікамі. Вунія на землях Каралеўства Польскага …ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Календарыюм / Kalendarium

Сёньня

  • (131) – 26.02.1893 г. у Драздах Дзісенскага пав. нар. кс. Язэп Гайлевіч, дзеяч беларускага руху ў Латвіі (навучаў закону божага ў беларускіх школах). Звязаны з парафіяй (1921-1934, 1943-1949, 1959-1971) у Бальбінаве, дзе памёр 18.10.1971 г. З 1949 па 1956 г. знаходзіўся ў лагеры ў Мардовіі.
  • (116) – 26.02.1908 г. у Пецярбурзе нарадзіўся Аўген Бартуль, беларускі паэт і дзеяч Беларускага студэнцкага саюзу, закончыў права на Віленскім унівэрсытэце. Пасьля ІІ сусьветнай вайны жыў і працаваў судзьдзёй і натарусам у Лембарку на Памор'і. Памёр там 22.06.1992 г.
  • (113) – 26.02.1911 г. в. Трашчычы Наваградзкага павету нар. а. Леў Гарошка (пам. 28.07.1977 г. у Парыжы), беларускі сьвятар, рэлігійны і грамадзкі дзеяч, дасьледчык гісторыі рэлігіі ў Беларусі, літаратар, аўтар многіх артыкулаў, кніжак, між іншым склаў  грэка-лацінска-царкоўнаславянска-беларускі слоўнік (20 тыс. слоў). Пахаваны на могілках сьв. Панкрата ў Лондане.
  • (92) – 26.02.1932 г. у Менску выйшаў І нумар тыднёвіка „Літаратура і Мастацтва”.
  • (81) – 26.02.1943 г. у Самаркандзе памёр Канстанцін Алексютовіч, балетмайстар (нар. 20.05.1884 г. у Бахаравічах каля Пухавіч), у 20-ыя і 30-ыя гады быў аўтарам пастановак балету, м. ін. „Капэлія” Л. Дэліба, „Зачараваны лес” Р. Грыга. Пахаваны на Усходніх могілках у Менску.
  • (68) – 26.02.1956 г. у Беластоку адбыўся І арганізацыйны Зьезд Беларускага Грамадзка-Культурнага Таварыства. Адначасна быў надрукованы сыгнальны нумар беларускага тыднёвіка ў Польшчы „Ніва”.

Новы нумар / Novy numer

Папярэднія нумары

Copyright © 2024 Czasopis