Z okazji niedawnego Narodowego Dnia Pamięci Polaków ratujących Żydów pod okupacją niemiecką, obchodzonego 24 marca, warto wspomnieć o bohaterskiej postawie prawosławnej białoruskiej rodziny Daniluków z miejscowości Solniczki k. Białegostoku. Od stycznia 1943 r. przechowywali oni w stodole czterech zabłudowskich Żydów: Moszego Flikera, Pautera Łopatę, Izaaka Kuchlińskiego i Izraela Bramsona, a także nieśli pomoc zbiegłym z obozów jeńcom sowieckim. Udało im się ich ocalić aż do przyjścia Armii Czerwonej latem 1944 r. Zapewne nie spodziewali się, że najgorsze dopiero ma nadejść…
7 maja 1945 r., w prawosławny Wielkanocny Poniedziałek, gdy rodzina Daniluków z uratowanymi Żydami i zaproszonymi sąsiadami świętowała zwycięstwo aliantów nad hitlerowskimi Niemcami, na ich dom ataku dokonał oddział poakowskiego podziemia zbrojnego pod dowództwem Antoniego Rutkowskiego „Orła” (później w AKO/WiN). Wskutek strzelaniny i pożaru (dom został podpalony) zginęło siedem osób w tym Włodzimierz Daniluk z córką Lubą i Mosze Fliker, pozostali zostali ranni.

Jak informuje portal Yad Vashem „napastnicy nie wzięli pod uwagę, że w domu spało [także] dwoje polskich dzieci w wieku 4 i 7 lat”. Pretekstem do napadu było założenie przez ocalałych Żydów sprawy karnej przeciwko granatowym policjantom z Zabłudowa.

Włodzimierz, Anna, Luba i Raisa Danilukowie zostali w 2003 r. uznani przez Yad Vashem za „Sprawiedliwych wśród Narodów Świata”. W Ogrodzie Sprawiedliwych zasadzono też kolejne polskie drzewko ku ich – polskich obywateli – pamięci. Medal został odebrany przez Panią Raisę 2 listopada 2003 r. podczas uroczystości, na której obecna była m.in. córka jednego z uratowanych Żydów. (wg)
Fot. The Memory Project Productions, Facebook
Opr. na podst.:
- Pietruczuk, Księga hańby, wyd. 3 uzupełnione, 2006.
Wlodzimierz Daniluk, The Memory Project Productions, https://memoryprojectproductions.com/wlodzimierz-daniluk (dostęp: 13.03.2026).
Yad Vashem to Recognize Members of the Daniluk Family from Poland as Righteous Among the Nations, Yad Vashem, https://www.yadvashem.org/press-release/30-october-2003-13-35.html (dostęp: 13.03.2016).











