-

Noc Muzeów w muzeum białoruskim w Hajnówce
Fot. Agnieszka Tichoniuk - 26 kwietnia na Skwerze Wolnej Białorusi w pobliżu Konsulatu Republiki Białoruś w Białymstoku odbyło się wydarzenie w ramach akcji Czarnobylski Szlach 2026, poświęcone 40. rocznicy wybuchu w elektrowni jądrowej w Czarnobylu. Uczestnicy wiecu przypomnieli, że katastrofa z 1986 r. była jedną z największych tego typu tragedii w historii. Najbardziej dotknęła Białoruś i Ukrainę i wpłynęła na losy milionów ludzi. Główne przesłanie tegorocznej akcji brzmiało: „Nie – dla nowego Czarnobyla. Nie – dla broni jądrowej w Białorusi”. Podobne akcje odbyły się również Warszawie i Wilnie. Czarnobylski Szlach to coroczny marsz opozycji białoruskiej, który odbywa się 26 kwietnia, w rocznicę katastrofy w Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej. Po raz pierwszy miał miejsce w 1989 r.
- 27 kwietnia w Białymstoku, w ramach białoruskich kursów „Mova nanova”, odbyło się spotkanie z prof. Olegiem Łatyszonkiem. Naukowiec z Uniwersytetu w Białymstoku wystąpił z referatem „Historia Białorusi od poł. XVIII w. do naszych czasów”.
- Od 2 do 23 maja odbywały się doroczne wydarzenia w ramach cyklu „Tam po majowuj rosi”, organizowanego od lat przez Muzeum Małej Ojczyzny w Studziwodach. 2 maja obrzędy i pieśni związane z majem, odbywające się dawniej na podlaskich białoruskich wsiach, prezentowano w Zbuczu, 10 maja „Korowaj Jurianski” gościł w Daszach, a 23 maja w Gredelach.
- 10 maja w Białymstoku odbył się XX Krajowy Zjazd Delegatów Białoruskiego Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego. Podczas spotkania delegaci podsumowali wyniki działalności organizacji w ostatnich latach oraz wybrali nowe władze. Przewodniczącym BTSK na kolejną kadencję został wybrany ponownie Bazyli Siegień.
- W dniach 11-16 maja w prawosławnym soborze św. Trójcy w Hajnówce odbył się kolejny Międzynarodowy Festiwal Hajnowskie Dni Muzyki Cerkiewnej. Wzięło w nim udział blisko 30 chórów i zespołów z dziewięciu krajów: Polski, Bułgarii, Czarnogóry, Egiptu, Gruzji, Indii, Łotwy, Serbii i Ukrainy (zabrakło wykonawców z Rosji i Białorusi). Grand Prix festiwalu zdobył Młodzieżowy Chór Cerkiewnego Towarzystwa Śpiewaczego „Branko” z Niszu w Serbii. Organizatorem festiwalu jest Stowarzyszenie Miłośnicy Muzyki Cerkiewnej, a honorowym patronatem objął wydarzenie prezydent RP Karol Nawrocki.
- 24 maja koncertem finałowym zakończył się w Białymstoku bliźniaczy Międzynarodowy Festiwal Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka”. W przesłuchaniach konkursowych w sali przy ulicy Podleśnej wystąpiło dziewiętnaście chórów z trzynastu krajów Europy i Azji, oprócz Polski m.in. ze Szwecji, Azerbejdżanu, Armenii, Ukrainy i Grecji. W najbardziej prestiżowej kategorii chórów zawodowych równorzędne pierwsze nagrody zdobyły Bizantyjski Chór Aten z Grecji i Chór Kameralny „Woskresinnia” z Iwano-Frankiwska w Ukrainie. Jury w protokole końcowym wyraziło zadowolenie, iż festiwal „cieszy się akceptacją i życzliwym wsparciem najwyższych władz państwowych, miejskich i wojewódzkich”.
- 15 maja absolwenci pisali maturę z języka białoruskiego w liceach w Bielsku Podlaskim i Hajnówce. W II Liceum z Białoruskim Językiem Nauczania im. Bronisława Taraszkiewicza w Bielsku Podlaskim do egzaminu na poziomie podstawowym przystąpiły 3 osoby, a 11 było zwolnionych, natomiast w II LO z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego w Hajnówce maturę z białoruskiego pisało 59 uczniów, 15 było zwolnionych z egzaminu. W hajnowskiej szkole matura z języka białoruskiego jest w dalszym ciągu obowiązkowa, w bielskiej placówce natomiast z białoruskiego zrezygnowało wiele osób już w poprzednim roku szkolnym, gdy ministerstwo edukacji i kuratorium podało wytyczne, według których matura z tego języka nie jest już w tej szkole obowiązkowa.
-

Prof. Leon Tarasewicz odbiera w Białostockim Teatrze Lalek Nagrodę Księcia Konstantego Ostrogskiego
Podlaskie.eu - 15 maja w Białymstoku uroczyście wręczono Nagrodę Księcia Konstantego Ostrogskiego, jedną z najważniejszych nagród w dziedzinie kultury prawosławnej, przyznawanej dla osób działających na rzecz zachowania kultury i tożsamości prawosławnej oraz zbliżenia chrześcijan różnych konfesji. W tym roku wyróżniono: profesora Leona Tarasewicza, jednego z najbardziej cenionych i rozpoznawalnych artystów w Polsce, ludowego rzeźbiarza Włodzimierza Naumiuka z Kaniuk w gm. Zabłudów, abp Jerzego Pańkowskiego – prawosławnego ordynariusza Wojska Polskiego, teologa i byłego rektora Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie, Arvo Pärt – światowej sławy estońskiego kompozytora, twórcę stylu muzycznego tintinnabuli, serię wydawniczą Sources Chrétiennes, Wydawnictwo M.
- W połowie maja w ramach dorocznej akcji Noc Muzeów w regionie nie zabrakło też wydarzeń o charakterze białoruskim. Muzeum i Ośrodek Kultury Białoruskiej w Hajnówce 15 maja zorganizowało wieczorne zwiedzanie ekspozycji. Kulminacją było uroczyste otwarcie wystawy malarstwa Zbigniewa Sadowskiego „Podlaskie reminiscencje”. Wieczór zakończył koncert akordeonowy Andrzeja Jaromocika.
- W dniach 15-17 maja odbyła się 47. Paschalna Pielgrzymka Młodzieży Prawosławnej na Świętą Górę Grabarkę. Młodzi ludzie z całej Polski i z zagranicy uczestniczyli w liturgiach, spotkaniach modlitewnych i dyskusjach.
- W dniach 16-17 maja w Mielniku i Radziwiłłówce (gm. Mielnik), odbyły się IV Międzynarodowe Spotkania Dudziarzy, Lirników i Śpiewaków. Imprezę zorganizowali: Muzeum Małej Ojczyzny w Studziwodach, Gminny Ośrodek Kultury, Sportu i Rekreacji w Mielniku oraz Koło Gospodyń Wiejskich „Radziwiłłówka” w Radziwiłłówce.
- W dniach 16-24 maja w Białymstoku odbyły się doroczne Dni Sztuki Współczesnej – w tym roku pod hasłem „Radykalna empatia” – organizowane przez Białostocki Ośrodek Kultury. W programie wydarzenia znalazły się również białoruskie akcenty. Jednym z nich był performance „Will you marry me?” białoruskiego artysty Igora Shugaleeva, zrealizowany we współpracy z Centrum Kultury Białoruskiej w Białymstoku.
- 17 maja w Hubie Nowaja Ziamla w Białymstoku odbyło się spotkanie z Jarosławem Iwaniukiem, dziennikarzem, wydawcą, twórcą białoruskiej internetowej biblioteki Kamunikat.org.
- 21 maja, w Dzień Solidarności z Więźniami Politycznymi w Białorusi, przed Konsulatem Republiki Białoruś w Białymstoku, odbyła się pikieta upamiętniająca śmierć jednego z więźniów politycznych – Witalda Aszurka. Prześladowany przez reżim, zmarł w więzieniu przed pięciu laty. Wydarzenie zorganizowała białoruska diaspora Białegostoku.
- Kopia słynnej „ławeczki Clintona” stanęła we wsi Mochnate w gminie Hajnówka, w ramach wspólnego projektu projektu „Clinton’s Bench” białoruskiego artysty Uładzimira Hramowicza i Fundacji Mochnarte. Oryginał znajduje się w Mińsku w Kuropatach jako znak przyjaźni między narodami amerykańskim i białoruskim. Pojawiła się tam po wizycie prezydenta USA Billa Clintona w Białorusi w 1994 r. Fundacja Mochnarte zaprezentowała również efekty innych projektów białoruskich artystów. Jednym z nich jest projekt Nadi Sajapiny zatytułowany „Liehiendami nie karanujcie nas” (zaczerpnięty z wiersza represjonowanego poety Iziego Charyka), poświęcony masowym represjom w Białorusi, a w szczególności w Kuropatach. Drugi projekt to praca Aleksandra Adamowa zatytułowana „Stamilisia bahi, stamilisia arly, stomliena začyniłasia rana”, zaczerpnięta z tekstów Franza Kafki i poświęcona znaczeniu represji w Białorusi po 2020 r. Prezentacji obiektów artystycznych towarzyszyło wystąpienie Wojciecha Konończuka, dyrektora Ośrodka Studiów Wschodnich o historii wspomnianych represji.
- Tegoroczny białoruski festiwal Tutaka odbędzie się w uroczysko Boryk w dniach 16-19 lipca, poinformował organizator wydarzenia białostocka Fundacja Tutaka.











