Pa prostu / Па-просту

Po pudlaśki / По-пудляські

  • Waśkowa spowed’ (1)

    Nadworie Styczeń sioho roku buw tepły i niemorozny. W Ryhoruwciach uże po tradycji bołoto, zemla rozmerzła. W miastowych czerewykach rozmemłeny kaluży preskokowaty treba, kob bołotom botiki ne barzo pobrudyty. Abo wody w ich ne nabraty. Peredom ide mużczyna pożyły, zhorbiany, pałkoju podperajetsia i ide czerez… ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

RSS, Facebook i Telegram

Bezprecedensowe odkrycie

Fragment najstarszego zachowanego ikonastasu na Podlasiu z unickiej cerkwi w Nowoberezowie PAN
Fragment najstarszego zachowanego ikonastasu na Podlasiu z unickiej cerkwi w Nowoberezowie
PAN

Historycy z Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk w ramach grantu otrzymanego w 2022 r. na zrealizowali terenie powiatu hajnowskiego projekt „Scalanie dziedzictwa. Inwentaryzacja i dokumentacja zabytków zachodniego pogranicza ziem wschodnich dawnej Rzeczypospolitej”. Jego rezultatem było odnalezienie na poddaszu cerkwi św. Jana Teologa w Nowoberezowie fragmentów unickiego ikonastasu z XVII w. Jest to wyjątkowe odkrycie, gdyż niemal wszystkie takie obiekty sprzed restytucji prawosławia w 1839 r. w zaborze rosyjskim zostały zniszczone w XIX lub XX wieku. 

Drewniana cerkiew św. Jana Teologa w Nowoberezowie powstała w 1771 r. jako unicka z fundacji Izabeli Branickiej, siostry króla Stanisława Augusta i żony hetmana Jana Klemensa Branickiego. Stanęła nieopodal pierwszej świątyni, wzniesionej prawdopodobnie tuż po powołaniu parafii w 1617 r. Jej wyposażenie, w tym ikonostas, przeniesiono do nowej cerkwi, a poprzedniczkę w latach 70. XIX w. całkowicie rozebrano.

Na poddaszu historycy z PAN odnaleźli blisko 25 ikon z tego ikonostasu, znajdujących się w różnych miejscach. Specjalistyczne badania wykazały, że mają ponad 300 lat, powstały jeszcze w XVII w. 

Zdaniem naukowców jest to najstarszy znany ikonostas na Podlasiu i „nie ma dla niego analogii również na dawnych ziemiach Wielkiego Księstwa Litewskiego w granicach dzisiejszej Białorusi i Litwy”.

Unikatowe odkrycie zaprezentowano 11 października w Pałacu Branickich w Białymstoku w Auli Magna Uniwersytetu Medycznego. Była tam obecna m.in. związana niegdyś z „Czasopisem” prof. Irena Matus z Uniwersytetu w Białymstoku, badaczka dziejów i procesu restytucji prawosławia w obwodzie białostockim w latach 1820-40. W swym wystąpieniu przytoczyła szereg danych statystycznych dotyczących zmienianych wtedy ikonostasów w cerkwiach Podlasia, „w których świetle odkrycie w Nowoberezowie trzeba traktować jednoznacznie jako bezprecedensowe”.

Календарыюм

Гадоў таму

  • у лістападзе

    685 – у 1341 г. войскі Вялікага Княства Літоўскага акружылі крыжацкую цьвердзь Баербург і прыступілі да яе здабыцьця. Падчас атакі загінуў вялікі князь Гедымін. 210 – 4.11.1816 г. у мястэчку Кублічы каля Лепеля нар. Арцём Вярыга-Дарэўскі (пам. у ссылцы ў Сібіры …ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Новы нумар / Novy numer

Папярэднія нумары / Poprzednie numery

Усе правы абаронены; 2026 Czasopis
Social Media Auto Publish Powered By : XYZScripts.com