Pa prostu / Па-просту

  • Płacz zwanoŭ

    21. Samaabarona i śmierć Żyda Berszki (2)

    Savieckaje vojsko i pahraniczniki spaczatku ŭsich ludziej z hetych troch viosak vyvieźli za Śvisłacz na zborny punkt u Nieparożnicach. Zahadali im usio z saboju zabrać, szto tolko mahli ŭziać na furmanku. Pośle saviety mieli ich parassyłać dalej u Biełaruś. Raptam pryjszoŭ zahad, szto kali chto…ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Po pudlaśki / По-пудляські

  • Kinoman

    9. Miastu H. na do widzenia

    Jeszcze mi tylko spacer pozostał Wąską aleją przez zielony park Wiatr w drzewach szemrze ledwie przebudzony Tak jak wczoraj, przedwczoraj, od lat Tak dziwna ta chwila brakuje słów… (Budka Suflera, „Memu miastu na do widzenia”, 1974) Nedaleko od mojoho liceja byv neveliki park, utisnuty… ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

RSS і Facebook

Bezprecedensowe odkrycie

Fragment najstarszego zachowanego ikonastasu na Podlasiu z unickiej cerkwi w Nowoberezowie PAN
Fragment najstarszego zachowanego ikonastasu na Podlasiu z unickiej cerkwi w Nowoberezowie
PAN

Historycy z Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk w ramach grantu otrzymanego w 2022 r. na zrealizowali terenie powiatu hajnowskiego projekt „Scalanie dziedzictwa. Inwentaryzacja i dokumentacja zabytków zachodniego pogranicza ziem wschodnich dawnej Rzeczypospolitej”. Jego rezultatem było odnalezienie na poddaszu cerkwi św. Jana Teologa w Nowoberezowie fragmentów unickiego ikonastasu z XVII w. Jest to wyjątkowe odkrycie, gdyż niemal wszystkie takie obiekty sprzed restytucji prawosławia w 1839 r. w zaborze rosyjskim zostały zniszczone w XIX lub XX wieku. 

Drewniana cerkiew św. Jana Teologa w Nowoberezowie powstała w 1771 r. jako unicka z fundacji Izabeli Branickiej, siostry króla Stanisława Augusta i żony hetmana Jana Klemensa Branickiego. Stanęła nieopodal pierwszej świątyni, wzniesionej prawdopodobnie tuż po powołaniu parafii w 1617 r. Jej wyposażenie, w tym ikonostas, przeniesiono do nowej cerkwi, a poprzedniczkę w latach 70. XIX w. całkowicie rozebrano.

Na poddaszu historycy z PAN odnaleźli blisko 25 ikon z tego ikonostasu, znajdujących się w różnych miejscach. Specjalistyczne badania wykazały, że mają ponad 300 lat, powstały jeszcze w XVII w. 

Zdaniem naukowców jest to najstarszy znany ikonostas na Podlasiu i „nie ma dla niego analogii również na dawnych ziemiach Wielkiego Księstwa Litewskiego w granicach dzisiejszej Białorusi i Litwy”.

Unikatowe odkrycie zaprezentowano 11 października w Pałacu Branickich w Białymstoku w Auli Magna Uniwersytetu Medycznego. Była tam obecna m.in. związana niegdyś z „Czasopisem” prof. Irena Matus z Uniwersytetu w Białymstoku, badaczka dziejów i procesu restytucji prawosławia w obwodzie białostockim w latach 1820-40. W swym wystąpieniu przytoczyła szereg danych statystycznych dotyczących zmienianych wtedy ikonostasów w cerkwiach Podlasia, „w których świetle odkrycie w Nowoberezowie trzeba traktować jednoznacznie jako bezprecedensowe”.

Пакінуць адказ

Ваш адрас электроннай пошты не будзе апублікаваны.

Календарыюм

Гадоў таму

  • ў траўні

    770 – у 1254 г. быў падпісаны мірны дагавор паміж вялікім князем Міндоўгам і галіцка-валынскім князем Данілам Раманавічам. 740 – разгром у 1284 г. войскамі літоўскага князя Рынгальда мангола-татарскіх войск каля вёскі Магільна. 530 – у 1494 г. у Гародні …ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Календарыюм / Kalendarium

Сёньня

  • (376) – У траўні 1648 г. казацкія паўстанцы на чале з Багданам Хмяльніцкім разбілі войскі Рэчы Паспалітай пад Жоўтымі Водамі й Корсунем. Казацкія загоны прыбылі на Беларусь і пры дапамозе беларускіх паўстанцаў здабылі Гомель, Тураў, Пінск – паўстаньне разгарнулася на беларускіх землях.
  • (90) – 19.05.1934 г. у Менску расстраляны Міхал Кахановіч (нар. 27.09.1882 г. у Вялікіх Луках каля Баранавіч), беларускі нацыянальны дзеяч, пэдагог. Закончыў Харкаўскі унівэрсытэт, працаваў выкладчыкам у Вільні, з 1915 г.  – у Магілёве, дзе быў

Новы нумар / Novy numer

Папярэднія нумары

Усе правы абаронены; 2024 Czasopis