Pa prostu / Па-просту

  • Płacz zwanoŭ

    23. Zabytaja tragedia kala Krynak (2)

    UB-oŭcy z Sakołki, jakija pravia try let viali śledztvo, ustanavili, szto maldunak na rasstralanych „kamunistaŭ” skłali sołtys z Łapiczaŭ Ivan Charuży, sołtys z Trejglaŭ Franak Karpuk i padsołtys z hetaj vioski Edzik Jurczenia. Pad kaniec grudnia 1942 r. mielisa jany sptakacca ŭ czaćvier na bazary…ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Po pudlaśki / По-пудляські

  • „Ja choču byti bliźka ludiam”

    Rozhovôr Jana i Haliny Maksimjukov z poetkoju Zojoj Sačko

    Jan: Čy pomniš, koli v tebe zjavivsie impuls, kob napisati peršy viêrš? I na jakôj movi tobiê napisałosie? Zoja: O, ja dumała, što ty tak i načneš… Ja učyłaś u školi v Parcievi, de była prykładnoju učenicieju. Pan od pôlśkoji movy skazav prynesti viêršyki pud… ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

RSS і Facebook

Дзённік рэдактара

18 траўня 2024 г.

Прэзентацыя „Колеры праваслаўя. Грэцыя” падчас сёлетняга фестывалю царкоўнай музыкі ў Гайнаўцы Фота Аляксандра Васылюка
Прэзентацыя „Колеры праваслаўя. Грэцыя” падчас сёлетняга фестывалю царкоўнай музыкі ў Гайнаўцы
Фота Аляксандра Васылюка

Сёння ў Гайнаўцы завяршыўся фестываль царкоўнай музыкі. Другі такі пройдзе на пераломе траўня і чэрвеня ў Беластоку. Такая сітуацыя трывае ўжо 23 гады. Раней быў адзін, запачаткаваны яшчэ на пачатку васьмідзясятых. Арганізатары абодвух фестываляў, якія ў выніку канфлікту разышліся ў 2001 г., увесь час чарговыя выпускі мерапрыемства нумаруюць аднолькава. Так што ў гэтым годзе так адзін, як і другі, афіцыйна адбываюцца ўжо 43-ці раз.

Прычыны расколу падрабязна апісаны ёсць на інтэрнэт-старонцы беластоцкага фестывалю, хаця ў яго назве слова „Гайнаўка” засталося. Арганізуе яго Фонд „Царкоўная музыка” на чале з ініцыятарам і пачынальнікам Міколам Бушко. Так склалася, што пры двух выпусках непасрэдна перад расколам я з ім супрацоўнічаў. У 1999-ым і 2000-ым рэдагаваў фестывальную газету. Добра памятаю цудоўную тады атмасферу, выступленні хароў з усяго свету ў гайнаўскім саборы, а вечарамі іх народныя песні на вогнішчы ва ўрочышчы Тапіла ў Белавежскай пушчы. На гэтым фоне цяперашнія фестывалі ў Гайнаўцы даволі сціплыя. У гэтым годзе не было ўжо хароў з Беларусі, Украіны і Расіі, але гэта вынік напружанай сітуацыі за ўсходняй мяжою.

Фестываль Бушкі на шмат вышэйшым мастацкім узроўні. Пасля расколу падтрымаў яго, даючы свой патранат, выбітны польскі кампазітар Кшыштаф Пандэрэцкі, які памёр у 2020 г. А вось на пачатку бягучага года не стала прафесара Рамуальда Твардоўскага, які 41 год узначальваў журы фестывалю. Як польскі рэпатрыянт з Вільні адчуваў душэўную сувязь з праваслаўнымі, надта любіў царкоўную музыку і сам быў аўтарам многіх такіх музычных кампазіцый. Мы пазнаёміліся тады ў Гайнаўцы. Тыя моманты вельмі цёпла ўспамінаю да сёння.

Падчас беластоцкіх фестываляў не хапае аднак удзелу праваслаўных хароў з Падляшша (паслядоўнасць канфлікту). З другога боку царкоўная музыка не толькі для мастацкіх уражанняў, але найперш іншых перажыванняў – малітоўных. Тым часам прафесіяналы з Беларусі ці Расіі і не толькі, якія яе выконваюць, нярэдка – атэісты. Асабіста пераканаўся я ў гэтым, калі рыхтаваў выпускі фестывальнай газеты.

Юрка Хмялеўскі, Галоўны рэдактар

Пакінуць адказ

Ваш адрас электроннай пошты не будзе апублікаваны.

Календарыюм

Гадоў таму

  • у верасні

    750 – няўдалая аблога ў 1274 г. Наваградка аб’яднанымі галіцка-валынскімі і татарскімі войскамі. 510 –  8.09.1514 г.  перамога пад Оршай (на рацэ Крапіўна) 30-тысячнай беларуска-літоўскай арміі пад кіраўніцтвам гетмана Канстанціна Астрожскага над утрая большым маскоўскім войскам. У выніку бітвы ўсходняя Беларусь была вызвалена …ЧЫТАЦЬ ДАЛЕЙ / CZYTAJ DALEJ

Календарыюм / Kalendarium

Сёньня

  • (644) – 8 верасьня 1380 г. кулікоўская бітва. Перамога маскоўскіх войск на чале з князем Дзмітрыем Данскім над мангола-татарскімі войскамі.
  • (510) – 8.09.1514 г. перамога пад Оршай (на рацэ Крапіўна) 30-тысячнай беларуска-літоўскай арміі пад кіраўніцтвам гетмана Канстанціна Астрожскага над утрая большым маскоўскім войскам. У выніку бітвы ўсходняя Беларусь была вызвалена ад расійскіх войскаў. Дзень Беларускай вайсковай славы.
  • (510) – 8 верасьня 1514 г. войскі Вялікага Княства Літоўскага пад камандаваньнем князя Канстанціна Астрожскага разграмілі маскоўскую армію пад Оршай (Воршай). Неафіцыйны дзень Беларускага Войска. У выніку бітвы ўсходняя Беларусь была вызвалена ад расійскіх войскаў.
  • (151) – 8.09.1873 г. памёр Яўстафій Тышкевіч, археоляг, гісторык, этнограф і краязнавец (нар. 18.04.1814 г. у Лагойску). У 1831 г. закончыў Мінскую гімназію, у 1843 г. з мэтай археалягічных досьледаў наведаў Данію, Швэцыю, Фінляндыю. Заснаваў Віленскі музэй старажытнасьцей і Віленскую археалягічную камісію. Дасьледаваў курганы і гарадзішчы. Пасьля 1863 г. вызвалены з усіх пасад. Напісаў шматлікія краязнаўчыя, археалягічныя і гстарычныя працы, напр. „Opisanie powiatu borysowskiego” (1847).
  • (120) – 8.09.1904 г. на Наваградчыне нар. епіскап Віцебскі і Полацкі Афанасій (Антон Мартас). Закончыў Багаслоўскі факультэт Варшаўскага Унівэрсытэта (1930), быў манахам у Пачаеўскай лаўры. У час ІІ сусьветнай вайны прымаў удзел у беларускім нацыянальным руху, быў епіскапам Віцебскім і Полацкім,
  • (99) – у 1925 г. была заснавана Васілём Рагуляй ды Фабіянам Ярэмічам ініцыятыўная група пакліканьня партыі Беларускі Сялянскі Саюз. Друкаваным органам была „Сялянская Ніва”.

Новы нумар / Novy numer

Папярэднія нумары

Усе правы абаронены; 2024 Czasopis